สีสันของภูครามที่หลายคนเห็นผ่านผ้าทอและฝ้ายปัก เป็นสีสันจากธรรมชาติที่เราตั้งใจอยากจะนำเสนอ ฝ้ายปักถูกเนรมิตขึ้นโดยช่างย้อมของทีมภูครามและหนึ่งในทีมช่างย้อมภูครามคือ “เจน” นักเล่นแร่แปรธาตุหน้าใหม่ที่นิยามตัวเองว่า “ฉันเป็นแม่มดแห่งบ้านภูคราม”
ป้าแน่บอกว่าสำหรับตัวเองแล้วการปักผ้าเป็นงานอดิเรก ที่เปรียบเสมือน หลุมหลบภัย การปักผ้า คือ ความสุข คือการพักผ่อน การได้ใช้เวลาอยู่กับตัวเอง อยู่กับฝีเข็ม งานทุกงานตั้งใจทำอย่างถึงที่สุด พื่อถ่ายทอดคุณค่าของตัวเองออกมา
พวกพี่น่ะปกติเราไปไร่ไปนาก็เห็นวิวทิวทัศน์อยู่แล้วนะ พอมาทำงานกับพี่เหมี่ยว แกก็พาเราอยู่กับธรรมชาติ ได้เห็นต้นไม้ ดอกไม้ ไปภู ไปผาก็ โอ๊ย...รู้สึกอยากจะถ่ายรูปวิวมาลงบนเสื้อ... อย่างเมื่อวานพี่นั่งดูท้องฟ้า มันงามจนพี่อยากถ่ายรูปแล้วเอามาใส่ในเสื้อ พี่รู้สึกว่าเราสังเกตสำเร็จ รู้สึกว่า อื้ม! น่าสิเป็นภูครามละล่ะ
ตอนแรกจากที่คิดว่ามาทำภูครามแค่ค่าน้ำค่าไฟก็ยังดี ไม่คิดว่าจะมาไกลขนาดนี้ มันอยากลืมความทุกข์ อยู่แต่ห้องแต่ไห อยากเอางานปักผ้ามากลบความทุกข์ของตัวเอง มันก็ช่วยได้อยู่ ที่แรกที่ตัวเองไปเห็นก็ไม่ชอบ ไม่มักจะเฮ็ด ไหไป บัดนี้เฮาขาดมันไม่ได้ จะทำอะไรก็มืด ถ้ามีอันนี้ทำสักนิดก็ยังดี ก็เพลินไป มีอันนี้ก็ทำจนมืดจนค่ำ
เราจะมีงานในชีวิตประจำวันน่ะลูก มีทำไร่ ทำนา เลี้ยงวัว เลี้ยงหยัง ถ้ามีคนมาเอิ้นไปทำงานรับจ้างก็ไป เพราะลูกกำลังเรียน เฮาต้องใช้เงิน…ที่ว่าบ่มีเวลาให้งานก็เพราะเหตุนี้หละ… งานนี่เฮาก็ต้องเฮ็ด งานปักนี้คืองานที่รัก ทำแล้วสบายใจ แต่ปัญหาของงานคือเราไม่มีเวลา เราต้องหาเงินให้ลูกไปโรงเรียน ชีวิตคนเนาะ มันเป็นจั่งซั่นลูก
พี่นุ่มนิ่มบอก ชอบที่ภูครามพาไปทำกิจกรรม พาไปเข้าป่า ถึงแม้ทางเดินจะสูงชันจนเหนื่อยหอบ ถึงจะเผลอใส่รองเท้าแตะไปเดินแล้วทำให้ปวดขา ก็ยังชอบ ชอบที่ภูครามไม่กดดันหรือบังคับให้ช่างปักปักตามแบบ แต่ให้ช่างได้ปักลวดลายที่ชอบ
สินค้าของภูครามที่ได้ผ่านมือของพี่พรรณนั้นมีมากมายนับไม่ถ้วน ช่วงนั้นจะเศร้าหรืออารมณ์ดิ่งแค่ไหนอย่างน้อยที่สุดในช่วงที่ไม่มีกะจิตกะใจในการทำงานก็ยังปักงานของภูครามส่งซัก 1 ชิ้นในเดือนนั้น ในอีกด้านหนึ่งงานปักของภูครามกลับเป็นตัวช่วยให้พี่พรรณไม่จมอยู่กับความเศร้ามากจนเกินไป ถึงจะหม่นหมองแค่ไหนแต่พอได้ปักผ้า ได้โฟกัส อยู่กับฝีเข็ม
การปักผ้าของพี่ไม่ได้มีการวางแผนล่วงหน้า ค่อยๆทำ เราจะอยู่ตรงนี้อยู่กับผ้าแล้วก็เพลิน พี่ว่ามันเหมือนบำบัดความรู้สึกได้ดีมาก เราจะโลดแล่นไปในเนื้อผ้า เราจะวิ่งไปในสมอง ไม่คิดเลยว่าศิลปะที่ชอบตอนเด็ก จะกลับมาเป็นงานที่ทำให้มีรายได้ แล้วกลับมามีความสุขอีกครั้งแบบช่วงเวลาวัยเด็ก
เฮาก็บ่ได้มีความคิด บ่ได้เรียนมา ก็มีร้องไห้บ้าง แต่ก็สู้ เอาไปเอามาก็เก่งเอง เก่งขึ้น ๆ ตลาดก็ตอบรับ ป้าก็เป็นช่างทอแยกออกมา ทั้งย้อมกับทออยู่นำเดียว ย้อมเอง ทอเอง บ้างครั้งก็เข็น... บัดนี้แก่ลง กาลเวลาผ่านมา ก็เฒ่าแล้ว ทุบฝ้าย ฆ่าฝ้ายมันกะหมดแฮง เฮ็ดได้จักหน่อย แต่ออเดอร์เพิ่นสั่งมาก็บ่ได้ขาดเด้อ ก็เฮ็ดอยู่
มาอยู่ภูครามสอนเราว่าเราไม่ต้องมีใครก็ได้ เราสุขจากภายในของเราเอง สุขจากการมีสติ เวลาเราทำงานเราก็ยู่กับผ้าตรงหน้า เราไม่ต้องไปไหน แต่ก่อนถึงเราทำนาใจเราก็พุ่งไปที่อื่น งานอื่นมันทำให้อกุศลเราเกิด ยังมีโลภ มีความนั่นนี่ แต่พอเรามาอยู่กับผ้าเราได้ฝึกตัวเอง
