พวกเราเดินอ้อมเพื่อเข้าไปในนา บนเนินในที่นาของพี่พรรณมีเพิ่งหลังน้อยไว้ให้นั่งรับลม ข้าง ๆ บึงบัว พี่พรรณบอกชอบชวนเพื่อน ๆ มานั่งกินส้มตำตรงนี้ หรือเมื่อก่อนสมัยที่ยังไม่ได้มานั่งปักผ้าตรงมุมประจำที่ภูคราม บางวันพี่พรรณก็จะมานั่งปักผ้าตรงนี้ มันทุกคนว่าไว้จริง ๆ
เสื้อมะเกลือนี้อยากเล่าถึงความแข็งแรงของต้นไม้นี้ กับมวลเมฆที่มาพร้อมๆกัน
“งานนี้ชื่อมนต์เสน่ห์ภูหลังดำ... ทีนั่นน่ะ ตรงข้างล่างเขาเอิ้นว่าลุมภู พี่ไม่แน่ใจภาษากลางมันเรียกว่าอะไรนะ แต่มันคือเทือกเขา ที่มีหน้าผา และเป็นหุบเขา มันจะมีหินสีดำ มีต้นไม้น้อยใหญ่ขึ้นเต็มไปหมด ร่มรื่นมาก ท้องฟ้าก็สวย ที่หน้าผามันมีหลายมิติ ทั้งอึมครึม ทั้งมีแสงส่อง พี่เห็นแล้วชอบ เลยอยากจะปักออกมา”
ป้าดัดชี้ดอกไม้บนเสื้อที่กำลังปักอยู่ให้ดู "เขาไม่ได้สอนดอกอื่น เขาสอนดอกนี้ สีขาวรวด พอดอกที่สองก็ให้ลองใส่สี ดอกนี้อะดอกแรกที่ตอนเข้าไปอยู่ภูคราม ตอนอยู่แรกๆทำไม่กลม เพิ่นก็ให้เป็นการบ้าน 5 วันกว่าป้าจะปักพอกลม ถ้าไม่กลมเขาไม่เอางานให้นะ พอ 5 วันพอไปได้จึงเอางานให้ ปักผ้าพันคอทำเป็นเดือนนู้นกว่าจะได้ เราไม่เคยทำ พอปักผ้าพันคอได้ 4-5 ผืนแล้ว เขาจึงให้ลองปักเสื้อต่อ แรกๆปักเสื้อไม่มีความมั่นใจเลยไปๆมาๆขาดไม่ได้แล้ว ทีแรกไม่คิดจะชอบมัน เต็มที่กับมัน แรกๆคิดรีบๆส่งงานจะได้ได้เงินไวๆ งานไม่งามก็ไม่เป็นไร แต่เดียวนี้ไม่ได้ ต้องคิดตลอด"
พี่แน่บอกว่าสำหรับตัวเองแล้วการปักผ้าเป็นงานอดิเรก ที่เปรียบเสมือน หลุมหลบภัย การปักผ้า คือ ความสุข คือการพักผ่อน การได้ใช้เวลาอยู่กับตัวเอง อยู่กับฝีเข็ม งานทุกงานตั้งใจทำอย่างถึงที่สุด พื่อถ่ายทอดคุณค่าของตัวเองออกมา ไม่ได้สนใจเรื่องค่าตอบแทนมากนัก พอมีคนชอบ มีคนชม มีคนอยากซื้อก็ดีใจ
คิดว่าจะมีต้นไม้ตรงข้างหน้า แล้วก็มีลำธารที่ไหลลงมา มีก้อนหินอยู่ช่วงล่าง เพราะน้ำเขาจะไหลลงมาปะทะก้อนหินเล็ก ๆ น้อย ๆ มันจะเป็นแก่งกว้าง เวลาที่เราเดินผ่านจะเป็นน้ำใส ๆ มีก้อนหิน มีอะไร มันงาม แต่พอเพิ่นเฮ็ดผายน้ำล้นทุกอย่างมันเลยถูกกลบไป มันมีแต่โคลนตอนนี้ ทุกอย่างมันยังอยู่ในน้ำนี่ แต่ว่าเราไม่เห็นสภาพเดิมแล้วลูก ก็เลยพยายามสิฟื้นมันขึ้นมา...
สินค้าของภูครามที่ได้ผ่านมือของพี่พรรณนั้นมีมากมายนับไม่ถ้วน ช่วงนั้นจะเศร้าหรืออารมณ์ดิ่งแค่ไหนอย่างน้อยที่สุดในช่วงที่ไม่มีกะจิตกะใจในการทำงานก็ยังปักงานของภูครามส่งซัก 1 ชิ้นในเดือนนั้น ในอีกด้านหนึ่งงานปักของภูครามกลับเป็นตัวช่วยให้พี่พรรณไม่จมอยู่กับความเศร้ามากจนเกินไป ถึงจะหม่นหมองแค่ไหนแต่พอได้ปักผ้า ได้โฟกัส อยู่กับฝีเข็ม พี่พรรณบอกว่าถ้าไม่ได้การปักผ้ามาเป็นตัวช่วยในการดึงสติกลับมา พี่พรรณอาจจะสติแตก วิ่งไปกลางถนนแล้วก็ได้ ดีจังเลยที่พี่พรรณได้มาปักผ้าและพบกับการทำสมาธิในแบบของตัวเอง
ฉันได้ถามพี่นุ่มนิ่มไปว่า ชอบภูครามตรงไหน พี่นุ่มนิ่มบอก ชอบที่ภูครามพาไปทำกิจกรรม พาไปเข้าป่า ถึงแม้ทางเดินจะสูงชันจนเหนื่อยหอบ ถึงจะเผลอใส่รองเท้าแตะไปเดินแล้วทำให้ปวดขา ก็ยังชอบ ชอบที่ภูครามไม่กดดันหรือบังคับให้ช่างปักปักตามแบบ แต่ให้ช่างได้ปักลวดลายที่ชอบ
มันประกอบไปด้วยต้นไม้หลากหลายพันธุ์ทั้งต้นน้อยใหญ่พุ่มหญ้าและดอกไม้เล็กๆ ป่าหินจะไม่ค่อยมีไม้สูงเด่นตระการนัก พี่บวบเล่าว่าแรงบันดาลใจและความรู้สึกมาจากตรงทาง ลงแก่งตาจ่าที่จะมีต้นกระโบกใหญ่ อยู่ข้างบนลำน้ำอูน บ้านเฮา
ป้าน่ะ แต่ก่อนบ่กล้าเว้า บ่กล้าจา ย่าน เว้านำคนบ่เป็น เป็นคนไม่มีความรู้ ก็ได้แต่ฟังนำเดียว บัดนี้มะเหมี่ยวเธอเข้ามาพัฒนาคนให้กล้าเว้า กล้าจา... มามื้อนี้ป้าเป็นคนกล้าแล้ว เว้าได้ เขาให้รำก็รำ เขาให้ฟ้อนก็ฟ้อน เพราะมะเหมี่ยวเธอมาพัฒนาคนให้กล้าในทางที่ถูกต้อง
